Uyku bruksizmi ile “Obstrüktif Uyku Apnesi” arasında güçlü bir biyolojik bağ vardır. Gece nefes alımı durduğunda (apne), beyin hava yolunu tekrar açmak ve vücudu uyandırmak için (mikro-arousal) çene kaslarını çalıştırarak alt çeneyi öne iter. Bu hayatta kalma refleksi sırasında dişler birbirine şiddetle sürtünür. Yani bu kişilerde diş sıkma, aslında boğulmamak için verilen bir tepkidir.
Uyku Apnesi ve Solunum Bozuklukları SSS
Uyku apnesi neden diş sıkmaya yol açar?
Gece nefesiniz durduğunda (apne), beyin oksijensiz kaldığını fark eder ve hava yolunu tekrar açmak için alt çeneyi refleks olarak öne doğru iter. Bu “hayatta kalma hamlesi” sırasında çene kasları kasılır ve dişler birbirine sürtünür. Yani bu durumda diş sıkmak, aslında vücudun nefes alma çabasıdır.
Standart gece plağı kullanırsam apnem düzelir mi?
Hayır, hatta tehlikeli olabilir. Eczane tipi veya sadece dişleri korumak için yapılan standart düz plaklar, bazen alt çeneyi geriye iterek hava yolunu daha da daraltabilir ve apneyi şiddetlendirebilir. Apne şüphesi olan hastalarda, çeneyi önde konumlandıran özel “Horlama Protezleri” (Mandibular İlerleme Cihazları) kullanılmalıdır.
Diş sıkmamın sebebinin apne olduğunu nasıl anlarım?
Eğer sabahları ağız kuruluğu ile uyanıyorsanız, gün içinde aşırı uykuluysanız, partneriniz horladığınızı veya uykuda nefesinizin kesildiğini söylüyorsa; diş sıkmanızın kök nedeni büyük ihtimalle hava yolu tıkanıklığıdır.
Çocuğumun diş gıcırdatması geniz etiyle ilgili olabilir mi?
Evet, çocuklarda bruksizmin en yaygın nedenlerinden biri bademcik ve geniz eti büyümesidir. Çocuk burnundan rahat nefes alamadığı için ağız solunumu yapar ve hava yolunu açmak için çenesini öne iterek dişlerini gıcırdatır. Geniz eti alındığında gıcırdatmanın bıçak gibi kesildiği sık görülür.
Apne tedavisi (CPAP veya Cihaz) görürsem diş sıkmam geçer mi?
Büyük oranda evet. Vücut oksijene doyduğunda ve hava yolu açık kaldığında, beynin “acil durum” sinyali kesilir. Araştırmalar, apne tedavisinden sonra diş sıkma sıklığının %80’e varan oranlarda azaldığını göstermektedir.
